ترازنامه چیست و شامل چه اطلاعاتی می‌شود؟

مقدمه

ترازنامه ارزش یک کسب و کار را در یک زمان معین به شما نشان می‌دهد، بنابراین به شما کمک می‌کند تا وضعیت مالی آن را بهتر درک کنید. از این رو قصد داریم در مطلب حاضر توضیح دهیم که ترازنامه چیست، از چه اجزایی ساخته می‌شود و چه کاربردی دارد. پیشنهاد می‌کنیم تا انتهای این مطلب جذاب نیکان سافت، ما را همراهی کنید.

ترازنامه چیست؟

ترازنامه یکی از موارد صورت‌های مالی اساسی است که هم برای مدل‌سازی مالی و هم برای حسابداری نقش کلیدی دارد. ترازنامه کل دارایی‌های شرکت و نحوه تامین مالی دارایی‌ها را از طریق بدهی یا حقوق صاحبان سهام نشان می‌دهد. همچنین می‌توان از آن به عنوان صورت ارزش خالص یا صورت وضعیت مالی یاد کرد.

معادله اساسی ترازنامه عبارت است از: دارایی = بدهی + حقوق صاحبان سهام.

به این ترتیب ترازنامه به دو قسمت (یا بخش) تقسیم می‌شود. سمت راست ترازنامه تمام دارایی‌های یک شرکت را نشان می‌دهد. در سمت چپ ترازنامه بدهی‌های شرکت و حقوق صاحبان سهام را نشان می‌دهد. دارایی‌ها و بدهی‌ها نیز به دو دسته تقسیم می‌شوند: دارایی/بدهی جاری و دارایی/بدهی غیرجاری (بلندمدت).

ساختار ترازنامه به چه صورت است؟

ترازنامه‌ها مانند تمام صورت‌های مالی در میان سازمان‌ها و صنایع مختلف تفاوت‌های جزئی خواهند داشت. با این حال چندین  نوع اقلام خطی وجود دارد که تقریبا همیشه در ترازنامه‌های مشترک گنجانده می‌شوند. ما به اختصار اقلام خطی که معمولا در ترازنامه‌ها یافت می‌شوند را در زیر بررسی می‌کنیم.

منظور از دارایی‌های جاری ترازنامه چیست؟

پول نقد و معادل نقد

نقدشوندگی‌ترین دارایی‌ها یعنی وجه نقد در خط اول ترازنامه نشان داده می‌شود. معادل‌های نقدی نیز در این ردیف جمع‌بندی می‌شوند و شامل دارایی‌هایی می‌شوند که سررسید کوتاه‌مدت کمتر از سه ماه دارند یا دارایی‌هایی که شرکت می‌تواند در کوتاه‌مدت آن‌ها را تصفیه کند، مانند اوراق بهادار. به طور کلی شرکت‌ها معادل‌هایی را که در پاورقی ترازنامه گنجانده شده است را افشا می‌کنند.

حساب‌های دریافتنی

این حساب شامل مانده تمام درآمدهای فروش است که هنوز به صورت اعتباری باقی مانده است، بدون هر گونه کمک هزینه برای حساب‌های مشکوک (که هزینه بدهی بد ایجاد می‌کند). همانطور که شرکت‌ها حساب‌های دریافتنی را بازیابی می‌کنند، این حساب کاهش می‌یابد و وجوه نقد به همان میزان افزایش پیدا می‌کند.

فهرست موجودی

موجودی شامل مقادیری برای مواد خام، کالاهای در حال ساخت و کالاهای نهایی است. شرکت از این حساب زمانی استفاده می‌کند که فروش کالاها را گزارش می‌کند که عموما تحت عنوان بهای تمام شده کالا در صورت سود و زیان ذکر می‌شود.

منظور از دارایی‌های غیرجاری ترازنامه چیست؟

کارخانه، اموال و تجهیزات  (PP&E)

دارایی‌ها کارخانه‌ها و تجهیزات (همچنین به عنوان PP&E شناخته می‌شوند) همان دارایی‌های ثابت مشهود شرکت هستند. اقلام خطی بدون استهلاک انباشته یادداشت می‌شود. برخی از شرکت‌ها PP&E خود را بر اساس انواع مختلف دارایی‌ها، مانند زمین، ساختمان و انواع مختلف تجهیزات طبقه‌بندی می‌کنند. تمام PP&E به جز زمین قابل استهلاک هستند.

دارایی‌های نامشهود

این آیتم شامل تمام دارایی‌های ثابت نامشهود شرکت می‌شود که ممکن است قابل شناسایی باشند یا نباشند. ممکن است بپرسید که دقیقا منظور از دارایی‌های نامشهود ترازنامه چیست؟ دارایی‌های نامشهود قابل شناسایی شامل اختراعات، مجوزها و فرمول‌های محرمانه است. دارایی‌های نامشهود غیرقابل شناسایی شامل نام تجاری و سرقفلی است.

بدهی‌های جاری در یک شرکت به چه چیزی اتلاق می‌شود؟

حساب‌های پرداختنی

حساب‌های پرداختنی یا AP مبلغی است که یک شرکت برای اقلام یا خدماتی که به صورت اعتباری خریداری کرده است، به تامین کنندگانش بدهکار است. همانطور که شرکت AP خود را پرداخت می‌کند حساب نقدی آن هم کاهش می‌یابد.

بدهی فعلی / یادداشت‌های قابل پرداخت

شامل تعهدات غیر AP است که در مدت یک سال یا در یک چرخه عملیاتی برای شرکت (هر کدام که طولانی‌ترین باشد) سررسید می‌شود. مبالغ پرداختنی ممکن است نسخه بلندمدتی نیز داشته باشند که شامل مبالغی با سررسید بیش از یک سال می‌شود.

بخش فعلی بدهی‌های بلند مدت

این حساب ممکن است همراه با حساب فوق یعنی بدهی جاری جمع شود یا نشود. اگرچه ممکن است مشابه به نظر برسند، بخش فعلی بدهی بلندمدت به طور خاص بخشی از بدهی است که سررسید آن بیش از یک سال است. به عنوان مثال اگر شرکتی وام بانکی را با بازپرداخت ۵ ساله دریافت کند، این حساب شامل بخشی از آن وام در سال آینده می‌شود.

منظور از بدهی‌های غیرجاری ترازنامه چیست؟

اوراق قرضه پرداختنی

این حساب شامل مبلغ مستهلک شده اوراق قرضه‌ای است که شرکت منتشر کرده است.

بدهی بلند مدت

این حساب کل مبلغ بدهی بلندمدت (به استثنای قسمت جاری، در صورتی که آن حساب تحت بدهی‌های جاری باشد) را شامل می‌شود. این حساب از جدول بدهی مشتق شده است که تمام بدهی‌های معوق شرکت، هزینه بهره و بازپرداخت اصل را برای هر دوره نشان می‌دهد.

حقوق صاحبان سهام شامل چه مواردی است؟

سرمایه سهام

این مربوط به ارزش وجوهی است که سهامداران در شرکت سرمایه‌گذاری کرده‌اند. هنگامی که یک شرکت برای اولین بار شکل می‌گیرد، سهامداران به طور معمول پول نقد می‌دهند. به عنوان مثال یک سرمایه‌گذار شرکتی را راه‌اندازی می‌کند و آن را با ۱۰ میلیون دلار تخمین می‌زند. به این ترتیب وجه نقد (یک دارایی) ۱۰ میلیون دلار و سرمایه سهام (حساب سهام) ۱۰ میلیون دلار افزایش می‌یابد و ترازنامه را متعادل می‌کند.

سود انباشته

سود انباشته ترازنامه چیست؟ در حقیقت سود انباشته مقدار کل درآمد خالصی است که شرکت تصمیم می‌گیرد آن را نگه دارد. در هر دوره، یک شرکت ممکن است از درآمد خالص خود سود سهام پرداخت کند. هر مقدار باقیمانده (یا بیش از آن) به سود انباشته (کسر شده) اضافه می‌شود.

چگونه از ترازنامه در مدلسازی مالی استفاده می‌شود؟

ترازنامه راهی عالی برای تجزیه و تحلیل وضعیت مالی یک شرکت است. یک تحلیلگر به طور کلی می‌تواند از ترازنامه برای محاسبه نسبت‌های مالی زیادی استفاده کند که به تعیین میزان عملکرد یک شرکت، میزان نقدینگی یا حلال بودن یک شرکت و میزان کارایی آن کمک می‌کند.

تغییرات در حساب‌های ترازنامه نیز برای محاسبه جریان نقدی در صورت جریان نقدی استفاده می‌شود. برای مثال تغییر مثبت در کارخانه، دارایی و تجهیزات برابر با مخارج سرمایه‌ای منهای هزینه استهلاک است. اگر هزینه استهلاک مشخص باشد، مخارج سرمایه‌ای را می‌توان محاسبه کرد و به عنوان جریان نقدی خروجی تحت جریان نقدی حاصل از سرمایه‌گذاری لحاظ کرد.

اهمیت ترازنامه

ترازنامه به دلایل زیادی یک صورت مالی بسیار مهم است. می‌توان آن را به تنهایی و همراه با سایر صورت‌های مالی مانند صورت سود و زیان و صورت جریان نقدی بررسی کرد تا تصویری کامل از سلامت یک شرکت به دست آورد.

چهار معیار مهم عملکرد مالی ترازنامه چیست؟

نقدینگی – مقایسه دارایی‌های جاری شرکت با بدهی‌های جاری آن تصویری از نقدینگی ارائه می‌دهد. دارایی‌های جاری باید بیشتر از بدهی‌های جاری باشد تا شرکت بتواند تعهدات کوتاه مدت خود را پوشش دهد. نسبت فعلی و نسبت سریع نمونه‌هایی از معیارهای مالی نقدینگی هستند.

اهرم – نگاه کردن به نحوه تامین مالی یک شرکت نشان می‌دهد که چقدر اهرم دارد، که این به نوبه خود بیان می‌کند که شرکت چقدر ریسک مالی را متحمل شده است. مقایسه بدهی با حقوق صاحبان سهام و بدهی به کل سرمایه روش‌های رایج ارزیابی اهرم در ترازنامه است.

کارایی – با استفاده از صورت سود و زیان در ارتباط با ترازنامه، می‌توان ارزیابی کرد که یک شرکت تا چه اندازه از دارایی‌های خود به طور کارآمد استفاده می‌کند. به عنوان مثال تقسیم درآمد بر میانگین کل دارایی‌ها، نسبت گردش دارایی را تولید می‌کند تا نشان دهد که شرکت چقدر دارایی‌ها را به درآمد تبدیل می‌کند. علاوه بر این چرخه سرمایه در گردش نشان می‌دهد که یک شرکت تا چه اندازه وجه نقد خود را در کوتاه مدت مدیریت می‌کند.

نرخ بازده – ترازنامه را می‌توان برای ارزیابی میزان بازدهی یک شرکت استفاده کرد. به عنوان مثال تقسیم سود خالص بر حقوق صاحبان سهام بازده حقوق صاحبان سهام (ROE) را ایجاد می‌کند. تقسیم سود خالص بر کل دارایی‌ها بازده دارایی‌ها (ROA) را تولید می‌کند. همچنین تقسیم سود خالص بر بدهی به اضافه حقوق صاحبان سهام منجر به بازده سرمایه سرمایه‌گذاری شده (ROIC) می‌شود.

جمع‌بندی

ترازنامه ها خلاصه اطلاعات مالی مهم هستند. صاحبان مشاغل و حسابداران می‌توانند از آن برای سنجش سلامت مالی یک سازمان استفاده کنند. با این حال، ترازنامه باید در صورت امکان همراه با سایر ابزارهای تجزیه و تحلیل استفاده شود. امیدواریم با مطالعه این مطلب متوجه شده باشید که ترازنامه چیست و شامل چه مواردی می‌شود.

این مقاله را به اشتراک بگذارید

2 دیدگاه دربارهٔ «ترازنامه چیست و شامل چه اطلاعاتی می‌شود؟»

  1. مسعودکریمی پور

    باسلام و با تشکر از زحمات شما و تهیه مطالب خوب اموزشی و جهت درک بهتر مطلب چنانچه برای هر یک ازموارد اموزشی یک مثال و یا تمرینی ذکر شود بسیار جالبتر و راحتر بود . با تشکر مجدد

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هم‌اکنون عضو خبرنامه ما شوید