ساختار ترازنامه در صورت های مالی

مقدمه ساختار ترازنامه در صورت های مالی

حسابداری یکی از علومی است که در اقتصاد حرف اول را می‌زند. این علم مانند هر لم دیگری از بخش‌های مختلفی تشکیل می‌شود. آشنایی با بخش‌های مختلف علم حسابداری باعث می‌شود امور اقتصادی شرکت‌ها دقیق‌تر پیش رود. به همین علت در این مطلب قصد داریم راجع‌به ساختار ترازنامه در صورت های مالی بیشتر صحبت کنیم.

ترازنامه در حسابداری چیست؟

یکی از صورت‌های مالی مهم و اساسی در حسابداری ترازنامه است. به ترازنامه صورت وضعیت مالی هم گفته می‌شود. در انگلیسی، Balance Sheet و در فرانسه بیلان به عنوان ترازنامه شناخته می‌شوند.

حال این مفهوم مهم به چه معناست؟ به طور کلی ترازنامه یک گزارش است که وضعیت دارایی‌ها، بدهی‌ها و سرمایه‌های یک سازمان یا شرکت را در زمان معین مشخص می‌کند.

ساختار ترازنامه در صورت های مالی شرکت‌ها بسیار اهمیت دارد و در پایان دوره‌های مالی ترازنامه تهیه می‌شود. ترازنامه در یک دوره مالی نشان می‌دهد وضعیت اقتصادی آن سازمان چگونه بوده‌است.

صورت مالی چیست؟

گفتیم ترازنامه نوعی از صورت‌های مالی است؛ پس باید با مفهوم صورت مالی هم آشنا شویم. صورت مالی محلی است که در آن اطلاعات اقتصادی مربوط به فعالیت‌های شرکت ثبت می‌شود.

برای سازمان‌ها و شرکت‌های مختلف بسته به حجم و اندازه فعالیتی که دارند، حداقل یک بار در سال باید صورت مالی تهیه شود. برای تهیه صورت مالی قوانین مشخصی در حسابداری وجود دارد. با تهیه صورت مالی می‌توان به سوالات زیر پاسخ داد:

  • موجودی شرکت و سازمان مربوطه چیست؟
  • شرکت یا سازمان مربوطه موجودی خود را از چه محلی به دست آورده‌است؟
  • مجموع فعالیت شرکت یا سازمان مربوطه چگونه بوده‌است؟ تعیین سود و زیان

حال این صورت‌های مالی را می‌توان به شکل‌های مختلف تهیه کرد. به طور کلی انواع صورت‌های مالی به شرح زیر است که هر کدام هدف خاصی دارند:

  • ترازنامه یا بیلان
  • صورت حساب سود و ضرر
  • صورت سود و ضرر جامع
  • صورت گردش وجوه نقد

پس ترازنامه یا بیلان یکی از بخش‌های مهم حسابداری در تعیین صورت‌های مالی است. ساختار ترازنامه در صورت های مالی اهمیت بالایی دارد و با روش‌های خاصی تعیین می‌شود.

ترازنامه از چه بخش‌هایی تشکیل می‌شود؟

گفتیم که ترازنامه نشان‌دهنده سرمایه، بدهی و دارایی یک شرکت و سازمان در زمان مشخص است. پس ساختار ترازنامه در صورت های مالی از بخش‌های مشخصی تشکیل می‌شود.

در ساختار یک ترازنامه، دو ستون کلی وجود دارد؛ ستون سمت راست بخش دارایی‌ها و ستون سمت چپ بخش بدهی‌ها و سرمایه را شامل می‌شود. این دو ستون وقتی با هم تراز باشند، یعنی وضعیت اقتصادی و مالی شرکت در شرایط خوبی است. البته ساختار ترازنامه در صورت های مالی از بخش‌های دیگری هم تشکیل می‌شود که در ادامه به معرفی و توضیح هر بخش خواهیم پرداخت.

بخش دارایی‌ها

 دارایی‌های یک سازمان و شرکت، در اثر مبادلات مالی شرکت و سازمان مربوطه کسب شده‌اند و باعث ایجاد منافع اقتصادی آن شرکت و سازمان می‌شوند. دارایی در ترازنامه خود شامل دو بخش است:

  1. دارایی‌های جاری شرکت: دارایی‌های جاری شامل وجوه نقد شرکت، اوراق بهادار قابل فروش و عرضه، حساب‌هایی که می‌توان آن‌ها را نقد کرد، موجودی کالاها و… می‌شود.
  2. دارایی‌های غیرجاری شرکت: دارایی‌های غیرجاری شامل منابع مالی شرکت به شکل سپرده سرمایه‌گذاری بلندمدت، دارایی‌های ثابت، دارایی‌های پنهان و… می‌شود.

بدهی‌ها

بدهی‌ها در اثر تعهدات مالی شرکت در گذشته ایجاد می‌شوند. در اثر بدهی‌ها میزان منابع اقتصادی و وجوه نقد شرکت کاهش می‌یابد. بدهی‌های یک شرکت ممکن است به شکل‌ها و ماهیت‌های مختلفی باشند. بدهی‌ها نیز مانند دارایی خود دو دسته هستند:

  1. بدهی‌های جاری: بدهی‌های جاری شامل بدهی‌هایی است که سررسید پرداخت‌ آن‌ها کمتر از یک سال باشد. بدهی‌هایی نظیر بدهی‌های بانکی، سودهای قابل پرداخت، اجاره بها، مالیات و تسهیلات دریافتی، دستمزدها و… در دسته بدهی‌های جاری قرار دارند.
  2. بدهی‌های غیرجاری: بدهی‌های غیرجاری شامل بدهی‌هایی است که سررسید پرداخت آن‌ها بیشتر از یک سال باشد. این بدهی‌ها شامل مواردی مثل دیون بلندمدت، بدهی‌های مالیاتی معوق و… می‌شوند.

سرمایه سهامداران

سرمایه وجود نقدی است که سهامدارن در شرکت سرمایه‌گذاری کرده‌اند. این وجود نقد هنگام شکل‌گیری شرکت به اشتراک گذاشته‌ شده‌اند. وقتی یک سرمایه‌گذار یک میلیون دلار در شرکت سرمایه‌گذاری می‌کند، سهام سرمایه به همین میزان افزایش یافته و ترازنامه را متعادل می‌کند.

سود انباشه شرکت

سود انباشته شرکت درآمد خالصی است که معمولا شرکت آن را حفظ می‌کند.

علاوه‌بر این بخش‌ها یک ترازنامه بخش‌های جزئی‌تری را هم شامل می‌شود. در ادامه برخی از جزئیاتی که در یک ترازنامه قرار دارند را بررسی می‌کنیم.

عنوان ترازنامه: ساختار ترازنامه در صورت های مالی باید یک عنوان داشته‌ باشد. این عنوان شامل 3 بخش واحد اقتصادی، نام صورت وضعیت مالی و تاریخ گزارش مالی است. یک ترازنامه حتما باید این سه بخش را دارا باشد.

واحد اندازه‌گیری ترازنامه: در گزارش ترازنامه باید واحد اندازه‌گیری که استفاده می‌شود مشخص شود. برای مثال در کشور ما واحد اندازه‌گیری ترازنامه ریال است و باید در ترازنامه ثبت شود.

مجموع حساب‌ها در ترازنامه: در یک ترازنامه متعادل باید مجموع حساب‌ها در دو ستون دارایی و بدهی و سرمایه با هم برابر باشد. زیر این مجموع حساب‌ها باید یک خط موازی کشیده شود تا بسته‌شدن آن‌ها مشخص شود.

ساختار ترازنامه در صورت های مالی یک بخش مهم در امور اقتصادی شرکت‌ها است که باید با دقت هرچه تمام‌تر انجام شود. با استفاده از ترازنامه مالی می‌توان از وضعیت اقتصادی شرکت، سود و یا ضرردهی آن مطلع شد. با استفاده از ترازنامه مالی می‌توان درباره آینده اقتصادی شرکت و فعالیت‌هایی که می‌تواند انجام دهد، بهتر تصمیم‌گیری کرد.

ساختار ترازنامه در صورت های مالی چه اطلاعاتی در اختیار ما قرار می‌دهد؟

گفتیم که ترازنامه مالی وضعیت اقتصادی یک بنگاه اقتصادی کوچک یا بزرگ را در یک زمان مشخص نشان می‌دهد. شرکت‌های مختلف با توجه به حجم فعالیت اقتصادی خود در دوره‌های 6 ماهه یا یک ساله یک ترازنامه تهیه می‌کنند.

ترازنامه مالی یک دوره به تنهایی ارزش و اطلاعات زیادی ندارد. اما با مقایسه ترازنامه در دوره‌های مخلتف اطلاعات مهمی راجع‌به فعالیت اقتصادی شرکت در اختیار تصمیم‌گیران آن قرار می‌دهد. هر ترازنامه‌ای که یک کسب‌وکار برای خود تهیه می‌کند، صرفا برای فعالیت همان کسب‌وکار است.

این یعنی نباید ترازنامه مالی دو شرکت از دو صنعت مختلف یا یکسان را با هم مقایسه کرد. همچنین با مطالعه ستون‌های یک ترازنامه می‌توان فهمید فعالیت اقتصادی آن شرکت به چه شکل است.

جمع‌بندی

علم حسابداری تلاش می‌کند گزارش‌های مالی شرکت‌ها را به ساده‌ و دقیق‌ترین روش به عوامل داخلی و خارجی سازمان ارائه دهد. با استفاده از اطلاعات مالی که حسابدار ارائه می‌کند، تصمیم‌های مالی آن شرکت و آینده مالی آن تعیین می‌شود.

در نتیجه علم حسابداری و شناخت انجام آن اهمیت بالایی در اقتصاد دارد. یکی از صورت‌های مالی که می‌توان با آن اطلاعات شرکت را اعلام کرد ترازنامه است. ساختار ترازنامه در حسابداری اهمیت بالایی دارد.

این مقاله را به اشتراک بگذارید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هم‌اکنون عضو خبرنامه ما شوید